Środa, 14 listopada 2018, Rogera, Serafina, Agaty

Interpelacja ws. ochrony przeciwpożarowej budynków

Przedstawiamy odpowiedź podsekretarza stanu w MSW Stanisława Rakoczego na interpelację w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków.


Interpelacja nr 33996

do ministra spraw wewnętrznych

w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków

Szanowna Pani Minister,

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109 – rozporządzenie wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w ustawie z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej) nakłada na właścicieli nieruchomości szereg obowiązków związanych z zapewnieniem właściwej ochrony przeciwpożarowej. Wśród nich znajdują się m.in. obowiązek wyposażenia budynków wysokich w nawodnione piony czy budowy dróg przeciwpożarowych. Od czasu wejścia w życie ww. rozporządzenia uaktywniły się działania kontrolne organów Państwowej Straży Pożarnej, w wyniku których wydano szereg decyzji nakazujących wykonanie nawodnionych pionów hydrantowych oraz dróg przeciwpożarowych. Podnoszona w odwołaniach administracyjnych, składanych przez właścicieli (zarządców) budynków, argumentacja dotycząca braku przeznaczonych na ten cel środków finansowych nie jest uwzględniana. Co więcej na realizację nałożonych obowiązków wyznaczane są krótkie terminy. Tym samym właściciele (zarządcy) budynków zmuszeni są do ponoszenia bardzo wysokich nakładów finansowych na ich modernizację. Tylko wykonanie jednego pionu to koszt ok. 100.000 zł. W skali kraju są to miliardowe kwoty. Nie można zapomnieć, że koszty te poniosą indywidualni właściciele lokali oraz ich lokatorzy.

Należy podkreślić, że budynki wysokie wybudowane w latach 70 - tych spełniały obowiązujące wówczas przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej. Zastosowanie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej do wcześniej wybudowanych budynków niewątpliwie narusza konstytucyjną zasadę lex retro no agit. Oczywiste jest, że normy techniczne z biegiem czasu zmieniają się, ale nie powinny one obejmować budynków, które zostały zbudowane przed wejściem ich w życie. Zmiany w zakresie ochrony przeciwpożarowej wprowadzały już m.in. rozporządzenie z 16 czerwca 2003 r. oraz rozporządzenie z 21 kwietnia 2006 r. Rozporządzenia te przewidywały możliwość stosowania w nieogrzewanych budynkach lub w ich częściach instalacji suchych.
Wiele spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych poniosło już ogromne nakłady na dostosowanie budynków do wymogów określonych w powyższych rozporządzeniach.
Po upływie niespełna 4 lat Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji wprowadziło kolejne zmiany, których realizacja wiąże się z obowiązkiem poniesienia kolejnych ogromnych wydatków. Brak było jakichkolwiek merytorycznych przesłanek do wprowadzenia zmian w zakresie ochrony przeciwpożarowej budynków. Zasadność tych zmian budzi szereg wątpliwości, tym bardziej, że opinie funkcjonariuszy straży pożarnej, biorących udział w akcjach gaszenia pożarów w tej kwestii są jednoznaczne – piony nawodnione nie są nieodzowne do skutecznej działalności straży pożarnej. Nie wydaje się zatem zasadne ponoszenie ogromnych wydatków na wykonywanie pionów nawodnionych, w sytuacji gdy wyposażenie wozów bojowych straży pożarnej pozwala na szybkie i skuteczne gaszenie pożarów.

Mimo, że rozporządzenie zostało wydane przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, kwestie jakich ono dotyczy obejmują działalność resortu Infrastruktury i Rozwoju.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

  1. Jakiej ilości klatek schodowych (pionów nawodnionych) w Polsce dotyczy to rozporządzenie?
  2. Jaka jest przewidywana skala wydatków do poniesienia na realizację obowiązków nałożonych w drodze ww. rozporządzenia?
  3. Czy zmiana rozporządzenia była konsultowana z funkcjonariuszami straży pożarnej w zakresie konieczności wykonania pionów nawodnionych?
  4. Jakie okoliczności faktyczne i prawne wpłynęły na podjęcie decyzji w sprawie zmiany dotychczas obowiązujących przepisów w zakresie ochrony przeciwpożarowej budynków i wprowadzenie obowiązków wyposażenia budynków w nawodnione piony oraz budowy dróg przeciwpożarowych?
  5. Czy państwo przewiduje formę pomocy w zakresie pokrycia kosztów realizacji nałożonych na podstawie ww. rozporządzenia obowiązków?
  6. Czy i jakie kroki Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju zamierza podjąć w celu zmian przepisów, których konsekwencje finansowe obciążają najmniej zamożnych mieszkańców?

Z poważaniem,

Jerzy Szmit

Poseł na Sejm RP

 

 

Odpowiedź na interpelację nr 33996

w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych Stanisław Rakoczy

Warszawa, 11-09-2015

Szanowna Pani Marszałek,

w nawiązaniu do interpelacji nr 33996 Posła na Sejm RP Pana Jerzego Szmita w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków uprzejmie przedstawiam następujące informacje.

Na wstępie pragnę wskazać, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719), istniejące wysokie budynki mieszkalne, w których zastosowane zabezpieczenia przeciwpożarowe są na znacznie niższym poziomie niż w budynkach nowoprojektowanych, muszą zostać wyposażone w nawodnione instalacje wodociągowe przeciwpożarowe z zaworami hydrantowymi 52 lub uzgodnione rozwiązania zamienne. Ponadto uregulowania w przedmiotowym zakresie zawiera rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. Nr 124, poz. 1030).

Zastosowanie wskazanych rozwiązań w aspekcie gaśniczym stanowi najbardziej skuteczny sposób zabezpieczenia przeciwpożarowego wysokich budynków mieszkalnych, gdyż nawodnione urządzenia przeciwpożarowe, utrzymywane w odpowiednim stanie technicznym umożliwiają zwalczanie pożaru dzięki natychmiastowemu dostępowi do ciągłego zaopatrzenia w wodę.

Pragnę dodać, że w celu ułatwienia procesu wyposażania wysokich budynków mieszkalnych w nawodnione instalacje wodociągowe przeciwpożarowe z zaworami hydrantowymi, a przy tym ograniczenia kosztów inwestycji dopuszczono, po przeprowadzeniu analizy uwzględniającej m.in. rzeczywiste zużycie wody w trakcie akcji gaśniczych oraz parametry taktyczne samochodów gaśniczych, którymi obecnie dysponują jednostki Państwowej Straży Pożarnej (PSP), możliwość zmniejszenia wymaganych pojemności zbiorników z wodą do celów przeciwpożarowych do zasilania instalacji.

Ponadto w określonych sytuacjach, przy zapewnieniu w wysokich budynkach mieszkalnych bezpośredniego zasilenia instalacji wodociągowej przeciwpożarowej z zewnętrznej sieci wodociągowej przeciwpożarowej o wydajności nie mniejszej niż 10 dm³/s, połączonej z wyprowadzeniem w elewacji budynku od strony drogi pożarowej dodatkowej nasady o średnicy 75 mm umożliwiającej zasilanie instalacji wodociągowej przeciwpożarowej z samochodu gaśniczego, dopuszczono możliwość całkowitej rezygnacji z zapasu wody.

Nadmienić należy, że zgodnie z § 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, istnieje możliwość stosowania rozwiązań zamiennych w przypadkach szczególnie uzasadnionych lokalnymi uwarunkowaniami, w uzgodnieniu z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, z zastrzeżeniem, że rozwiązania te zapewnią niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej budynku. Należy zaznaczyć, że ewentualne rozwiązania zamienne powinny być rozważane indywidualnie dla każdego obiektu z uwzględnieniem jego specyfiki.

Ponadto pragnę wskazać, zgodnie z informacjami przekazanymi przez Komendę Główną PSP, że organy Państwowej Straży Pożarnej, mając na względzie wykonalność decyzji administracyjnych w zakresie nałożonych terminów dotyczących wykonywania przedmiotowego obowiązku dopuszczają, w ramach obecnie obowiązujących przepisów prawa, m.in. etapowość prowadzenia inwestycji.

Odnosząc się bezpośrednio do sformułowanych w wystąpieniu pytań pragnę poinformować, że Komenda Główna PSP nie gromadzi danych dotyczących liczby klatek schodowych (pionów nawodnionych) na terenie kraju, w których wymagane jest wykonanie przedmiotowych instalacji wodociągowych przeciwpożarowych, na zasadach ustalonych w ww. rozporządzeniu. Jednakże przybliżone szacunki są możliwe w oparciu o analizę wyników czynności kontrolno – rozpoznawczych w tego typu obiektach. W świetle tych analiz, z danych przekazanych przez Komendę Główną PSP wynika, że na koniec 2014 roku w Polsce użytkowano 10 298 wysokich i wysokościowych budynków mieszkalnych wielorodzinnych.

Podkreślenia również wymaga, że projekty rozporządzeń w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów z 2003 roku, 2006 roku oraz 2010 roku były przygotowywane w Komendzie Głównej Państwowej Straży Pożarnej przez funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej na podstawie m.in. analiz i informacji ze zdarzeń, w których brały udział siły i środki krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, możliwości taktycznych posiadanego sprzętu ratowniczego, w tym pojazdów pożarniczych oraz systemu szkolenia strażaków. Ponadto przedmiotowe projekty aktów prawnych podlegały konsultacjom wewnątrzresortowym, międzyresortowym i społecznym.

Odnosząc się natomiast do przywołanego w wystąpieniu stwierdzenia, że „piony nawodnione nie są nieodzowne do skutecznej działalności straży pożarnej” należy wskazać, że istnieją i w razie konieczności są stosowane inne sposoby prowadzenia nawodnionych linii wężowych na odpowiednie kondygnacje budynków wysokich i wysokościowych, lecz na ich wykonanie potrzeba dużej liczby strażaków oraz znacznie większej ilości czasu w porównaniu do sprawienia linii gaśniczej od zaworu hydrantowego zainstalowanego na nawodnionym pionie. W takich okolicznościach zwiększa się również ryzyko zaburzenia pracy zainstalowanych w budynkach urządzeń przeciwpożarowych, zwłaszcza zabezpieczających drogi ewakuacyjne przed zadymieniem. Powyższe znajduje odzwierciedlenie w doświadczeniach z prowadzonych działań ratowniczo-gaśniczych w omawianych budynkach mieszkalnych, w których podczas pożarów mieszkań na kondygnacjach nadziemnych wyższych niż 9-ta, zwłaszcza przy występowaniu utrudnionego dojazdu dla samochodów pożarniczych w wyniku zastawiania dróg pożarowych samochodami osobowymi, nie było możliwości szybkiego sprawienia nawodnionych linii gaśniczych i udzielenia pomocy w możliwie najkrótszym czasie.

Ponadto należy zauważyć, że zarówno Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, jak i Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej nie posiadają danych w zakresie wysokości kosztów związanych z wykonaniem obowiązków wynikających z rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów w kontekście wymagalności wykonania przedmiotowych instalacji. Obecnie nie jest również przewidziane angażowanie środków publicznych do realizacji zadań należących do zarządców obiektów.

Jednocześnie należy wskazać, że przy okazji nowelizacji przedmiotowego rozporządzenia, przeprowadzona zostanie analiza w zakresie możliwości wprowadzenia zmian odnośnie obowiązujących obecnie rozwiązań dotyczących budynków mieszkalnych do 11 kondygnacji nadziemnych, a więc o wysokości, która umożliwia ratownikom, przy uwzględnieniu obecnych możliwości taktycznych jednostek ratowniczo-gaśniczych oraz zaistnieniu sprzyjających uwarunkowań konstrukcyjnych (np. występowanie tzw. duszy pomiędzy biegami schodów czy lokalizacja klatki schodowej z otwieralnymi oknami od strony drogi pożarowej), sprawne rozwinięcie nawodnionych linii wężowych.

Z poważaniem,

MINISTER SPRAW WEWNĘTRZNYCH

z up. Stanisław Rakoczy

Podsekretarz Stanu

© 2012. Wszelkie prawa zastrzeżone.